Studies › 2014 · Laatst herzien 2026-05-16

de Vries et al. (2014) — de Amsterdamstudie

Young adult psychological outcome after puberty suppression and gender reassignment. Pediatrics. 2014;134(4):696–704.

Samenvatting

Prospectieve follow-up van 55 jongvolwassenen die het volledige Dutch Protocol doorliepen — GnRHa, cross-seksehormonen en genderbevestigende chirurgie. Ten minste een jaar na de operatie (gemiddelde leeftijd 20,7) was de genderdysforie verminderd, was het psychisch functioneren gestaag verbeterd en was het welbevinden vergelijkbaar met of beter dan dat van leeftijdsgenoten in de algemene bevolking (bron).

1. Opzet

TypeProspectieve cohortstudie
Steekproef T0n = 70
Steekproef T2n = 55 (22 transvrouwen / 33 transmannen)
Uitval15 van de 70 namen niet deel aan T2
MeetmomentenT0 (vóór GnRHa), T1 (start hormonen), T2 (≥ 1 jr postoperatief)

2. Belangrijkste uitkomsten

  • Genderdysforie was bij T2 verminderd.
  • Het psychisch functioneren (gemeten op o.a. lichaamsbeeld, depressie en angst) was gestaag verbeterd.
  • Welbevinden vergelijkbaar met of beter dan dat van leeftijdsgenoten in de algemene bevolking.

3. Beperkingen van de opzet

  • Geen controlegroep: de uitkomsten zijn vergeleken met leeftijdsgenoten in de algemene bevolking.
  • 15 van de 70 deelnemers namen niet deel aan de laatste meting.
  • De laatste meting vond plaats ten minste een jaar na de operatie.

4. Latere kritiek

Het onderzoek naar het Nederlandse protocol is methodologisch bekritiseerd, onder meer door Michael Biggs (Oxford; Journal of Sex & Marital Therapy, 2023; bron). Zie Methodologische kritiek. De Cass Review (2024) noemt het onderzoek naar de zorg voor deze groep jongeren "an area of remarkably weak evidence".1

Zie ook

Voetnoten

  1. Cass H. Independent review of gender identity services for children and young people: final report. NHS England; april 2024, voorwoord (bron).